Eis Sprooch mam Lex RothNet grad deer Mannster…

1989, e puer Méint iert Frankräich am Juli d’Presidenz vun der EU iwwerhol huet, hat de Premier Michel Rocard d’Haaptleit vun de Regierungs-Pressdéngschter aus den EU-Länner fir eng Informatiouns-Sëtzung op Paräis invitéiert. Just virdrun huet hien och déi lëtzebuergesch Invitatioun fir op eis 150-Joerfeier vun der Onofhängegkeet kritt gehat (op déi hie wierklech komm war!), a just dofir wollt hie vu mir dëst oder dat iwwer Lëtzebuerg wëssen, ënner anerem, ob mir eng Sprooch hätten. Natierlech war dat ‚menges Kotteng‘, an ech hu mäi Bescht gemaach; zugudderlescht sot de Michel Rocard: Soignez cet évident élément de votre vaillante identité que le Luxembourg mérite d’ailleurs à tous les égards! E Compliment vun deem Mann – iwregens och ee vun de Léiermeeschtere vum neie President Macron an sengem Premier Edouard Philippe – kann ee jo bal net vergiessen. Domat kann een d’Arroganz vum aktuelle Struwwel-Politiker Wauquiez, d’Eefällegkeet vum Compiègne- Buergermeeschter Marini oder d’Flappegkeet vum ‚verschwonnenen‘ Arnaud Montebourg… zoudecken (Juncker et son Grand-Duché de m…).

Que pensez-vous de notre dialecte? war de weltbekannte Sproochspezialist Claude Haguège op enger Konferenz hei zu Lëtzebuerg gefrot ginn. Seng Äntwert: De toute façon, le luxembourgeois loge à un degré largement au-dessus d’une fonction dialectale; d’ailleurs, votre langue maternelle mérite bien la définition grecque « d’idiome », donc de langue.

D’Madame Henriette Walther, eng vun de welt-eminenste Liguisten, hate mir fir en Exposé op Lëtzebuerg invitéiert. Hir Meenung iwwer eis Sprooch a Sprooch-Situatioun:  La situation et l’état de la langue luxembourgeoise dépassent de loin ce qu’on considère communément comme ‚dialecte‘.

Wa mir dann  nach iwwerleeën, wat eis Sproochsituatioun – déi jo just duerch d’allgemeng Sprooch vum Land glécklecherweis eng Musse-Saach ginn ass – an de leschten 200 Joer bruecht huet, da kann een sech nëmme wonneren. Sief et an de ‘sciences exactes’ oder ‘humaines’, Lëtzebuerg huet deer allerbeschter Käpp opweises, déi duerch hir ganz ‘normal’ Sproochkenntnisser (Franséisch-Däitsch-Englesch) an der Welt formidabel Carrière gemaach hunn an och nach maachen… den Tunn Meyer, eise ‘Literatur-Papp’, als  ee  vun den éischten, iwregens als Mathématiksprofesser ewell vrun 200 Joer zu Léck. Denkt un den EU-Papp Robert Schuman, deen säi Lëtzebuergesch ni vergiess huet.  De Science-Professer Jules Hoffmann huet et esouguer bei den Nobel-Präiss an duerno op e Sëtz an der ‚Académie française‘ bruecht… hie schwätzt säi Lëtzebuergesch nach eemol wéi d’anert!

Denkt un déi maandelweis jonk Leit, déi hir Universitéits-Studien am Ausland maachen. Lëtzebuerg huet sproocheméisseg d’Bologna-Decisiounen net gebraucht; mir waren ewell ‚do‘! Esouguer d’Englescht, dat verstännegerweis dach scho laang misst administrativ ‚Iwwersprooch‘ (lingua franca) vun der EU sinn, ass fir e Lëtzebuerger Abiturient keng Mauer fir eng Ausbildung an England oder den USA. Am Normalfal huet e jonke Lëtzebuerger mat senger Mammesprooch, mam Däitschen an dem Franséischen déi gréisste Liichtegkeet vun der Welt, fir un dem Shakespeare säin Idiom ze kommen. Gelungenerweis ass deen enorme Virdeel den allermeeschte Lëtzebuerger selwer net esou däitlech bewosst; Auslänner fannen dat ‚Wahnsinn/dingue/crazy‘!

Vläicht kréie mir e bësse méi sympathesch Gedanke fir eis Sproochlandschaft, wa mir elo an der Vakanz mat ‚anere Leit‘ doriwwer an d’Gespréich kommen.

Äre Commentaire


D'Commentairë gi gelueden, ee Moment w.e.g.!
Sollten se net geluede ginn, hutt der wahrscheinlech een AdBlocker laafen, deen se blockéiert. Dir misst en dann sou astellen, dass en eisen Site net méi komplett blockéiert.