Zur Zäit schafft den Zenter fir Lëtzebuerger Sprooch un enger Wanderausstellung an dofir ginn nach Spriecher gesicht, déi Dialekter schwätzen.

20/01/2023 Op der Sich no Dialekte-Spriecher

Den Direkter vum ZLS, de Luc Marteling kënnt direkt op de Punkt.
Guare,  dat ass Süden, dat ass relativ séier ze erkennen a mär, där och. Wann ee vun der Musel schwätzt, ass et net blimmelen, mä bléimelen. Brout, déi eng soe Brut, dann och Brukt.  Dann hu mir den nit, nik oder nek, vläicht net méi grad esou present. Eidel do ginn et och Plazen do seet een éischter edel, egdel oder egel. Mir sichen ebe Spriecher, déi nach dat schwätzen oder beherrschen, wat an enger gewësser Regioun oder ebe wat souguer an engem bestëmmten Duerf geschwat gëtt, well och eenzel Dierfer hunn eegen Aussproochen.

Do kënnt eis direkt e Mann an de Kapp an dat ass eise Sproochmates, den Alain Atten, well dat ass säin Domän.
Dat ass, mengen ech, säin absolutten Dada an ech mengen, datt et kaum ee gëtt, deen sech doranner besser auskennt an där Variatioun do wéi hien. Hien huet jo ganz vill Recherche gemaach an de 60er a 70er Joren an do sinn ech immens glécklech, datt mer zesumme mat him schaffe fir déi Donnéeën opzebereeden, fir déi ze konservéieren, mir sinn do scho laang amgaang. An dat ass, dass ëmmer immens flott an ech freeë mech super do drop, fir dat nach eng Kéier ze erhalen an och ze weisen, déi Variatioun, déi et gouf, ech soe gouf, si ass net ganz verschwonnen, mee et ginn awer manner Dialektspriecher haut wéi nach wéi viru 40/50 Joer.

Wann een dann awer déi lokal Mondaart gutt beherrscht, da soll ee sech wgl. beim LOD mellen.
An dann?
An da kucke mir, wie sech vu wou gemellt huet, well mer natierlech net vun enger Regioun 10 Spriecher a Spriecherinne brauchen, mee schonn e bëssen déi eenzel Regiounen aus dem Land wëllen ofdecken. Mee dann huele mir Kontakt op, et soll een natierlech bereet sinn, sech kuerz ophuelen an och filmen ze loossen, well mir wéilte schonn ee klenge Video maachen. Keng Angscht, dat ginn e puer Sätz, déi ee muss ophuelen, vläicht och nach nach e klengen Text; dat gesi mir dann. An déi Sätz, déi mir preparéieren, dat sinn ëmmer déi selwecht, fir datt een eben och herno d'Ënnerscheeder mierkt.

Da kënnt nees eis Wanderausstellung an d'Spill an do kann een dann d'Dialekter entdecken an hir Spriecher. An dat ass nach laang net alles.
Mir fänken u bei de Sproochen am Land bezéiungsweis de Sprooche vum Land, mir hu jo net nëmme Lëtzebuergesch, mee mir hunn eng sëllegen aner Sproochen hei. Den zweete Volet ass da méi op d'Lëtzebuergesch fokusséiert. Wat ass Lëtzebuergesch? Wat ass seng Roll an der Gesellschaft? An och wéi eng Zorte Lëtzebuergesch gëtt et? Do falen dann och déi Dialekt-Saachen dran. Déi drëtt Statioun vun der Ausstellung, dat ass wéi gouf Lëtzebuergesch zur Sprooch gemaach? Dat ass da Geschicht, wat ass alles geschitt? Wou fënnt een se haut? Dee leschte Volet ass dann d'Zukunft vun der Sprooch, do geet et dann ëm d'Technik an d'Chancen, déi dat mat sech bréngt fir d'Lëtzebuergescht.

Detailer wéini a wou dës Wanderausstellung start, mir wäerten Iech et soe wann et dann esou wäit ass. Dir kënnt Iech awer elo scho melle wann Dir nach e Lëtzebuerger Dialekt schwätze kënnt. Op radio.rtl.lu kommt Dir un d'Donnéeë vum ZLS

Kuckt op:

Maacht e Mail op lod@lod.lu oder rufft un op d'Nummer 247-88600.