Nieft Verdeelungsmesure kéint en obligatoreschen Déngscht eng ëmmer méi ongläich Gesellschaft erëm méi zesummeschweessen.

Commentaire vum François Aulner

Den Zesummenhalt an der Gesellschaft, och hei am Land, gëtt strapazéiert. Den Aarmutsrisiko ass déi lescht Joren geklommen, mä géing sech laut Statec elo stabel entwéckelen. Gläichzäiteg wuessen awer d’Inegalitéiten. Um Niveau vun de Steieren op immobiliséierten Eegentum a Spekulatioun muss eppes geschéien. Donieft misst en „obligatoreschen universellen Déngscht“ agefouert ginn.

Dat wiere gemengnëtzeg Déngschter wuel verstanen. Net militäresch. D’Iddi - ëmmer erëm aktuell am Ausland – ass, datt all jonke Mënsch, sou wäit hien d’physesch a psychologesch Konditiounen erfëllt,– beispillsweis - tëscht 19 a 24 Joer fir eng Period vun – beispillsweis - 6 Méint oder engem Joer am „universellen Déngscht“ misst engagéiert sinn. Nom Lycée, no der Uni, oder dotëscht. Fir eng Zäit kollektiv ënnerbruecht, dezentraliséiert a Funktioun vun den Déngschter. Amplaz de Jugendleche bäizebréngen, Leit ëmzebréngen, géinge se aner Qualitéite léieren, déi an der Arméi och geléiert ginn. Ënnert anerem Leit an der Nout, deenen et schlecht geet, oder déi eleng sinn ze hëllefen.

Och zu Lëtzebuerg wäert déi nächst Joren a Joerzéngten den Undeel vu Leit iwwer 65 Joer wuessen. Jugendlecher am Déngscht kéinten eelere Leit, déi eleng sinn, Gesellschaft leeschten. D’Veräiner hu Péng, Fräiwëlleger ze fannen. Jugendlecher am Déngscht kéinten dës Veräiner ënnert d’Äerm gräifen. Mir wëllen zu Lëtzebuerg d’Handwierk an d’digital Kompetenze stäerken. Nieft der klassescher Schoul kéinte Jugendlecher am Déngscht eng komplementar Ausbildung ugebuede kréien. Naturkatastrophe wäerte sech am Beschte Fall just widderhuelen. Déi Jugendlech am Déngscht kéinten de Rettungsdéngschter an Arméi bei Krisesituatiounen zur Säit stoen.

Klasse mëschen, déi soss ni zesummekéimen

Am Déngscht kéint dat nogeholl ginn, wat der Education Nationale eleng net geléngt: d’Leit zesummebréngen. Mir reegen eis ëmmer gär doriwwer op, datt déi eng am Classique sinn, déi aner am Technique. Déi eng ginn op d’Uni ginn an déi aner net. Ganz Deeler vun der Gesellschaft beréiere sech nach kaum. Mir reegen eis – jee no Lager – ëmmer méi doriwwer op, datt déi eng ëmmer méi Fascho an déi aner iwwerhieflech Guttmënsche wieren. Der „Shell Studie 2019“ no maache sech Jonker ëmmer méi Suergen ëm Klima, gläichzäiteg verfale se ëmmer méi dem Populismus an de Verschwierungstheorien. Vläicht kéinte wärend dem Déngscht déi Themen an aner komplex Matièren zesummen ausdiskutéiert ginn.

D’Organisatioun an d’Finanzéierung vun engem „universellen Déngscht“ wieren natierlech net einfach: Wärend der Zäit vum „universellen Déngscht“ wieren déi Jugendlech „logé-nourri“ a bezuelt. Et soll awer op jidder Fall kee soen, et wier onméiglech, well fréier gouf et jo den obligatoresche Militärdéngscht.

Iwwregens: Freet ee Leit, déi selwer nach de Militärdéngscht gemaach hunn, kritt ee verschidden interessant Äntwerten. Déi eng soen, et wier gutt, well se eppes geléiert hunn an aner Leit aus anere Klasse vun der Gesellschaft kennegeléiert hunn, déi se soss ni kennegeléiert hätten. En éisträichesche Millionär sot, et war déi eenzeg Kéier a sengem Liewen, wou hie mat aarme Leit ze dinn hat. Zwee Finne soen, et wier schlecht, mä ginn zou: se sinn esou Kollege ginn. Anerer soen, et wier schrecklech gewiescht. Ee fréiere Minister sot mer viru Kuerzem: „Geet en nach? Ech hu misse mat Leit liewen, deenen ech hu missen liesen a schreiwe bäibréngen!“ Maja, eben!